در تحقیق رساله دکتری دانشجوی دانشگاه آزاد اسلامی بررسی شد؛ ارزیابی اقتصاد زیست‌‌محیطی تولید مرکبات در مازندران چاپ

alt


دانشجوی دکتری رشته اقتصاد کشاورزی دانشگاه آزاد اسلامی واحد قائم‌شهر در رساله دکتری خود، اقتصاد زیست محیطی تولید مرکبات در مازندران را مورد بررسی و ارزیابی قرار داد.

به گزارش خبرنگار گروه استان‌های خبرگزاری آنا،  مهدی بشارتده دانشجوی دکتری رشته اقتصاد کشاورزی دانشگاه آزاد اسلامی واحد قائم‌شهر از رساله خود با عنوان «ارزیابی اقتصاد زیست محیطی تولید مرکبات در مازندران» با موفقیت دفاع کرد.

جلسه دفاع دانشجو بشارتده با حضور مصطفی گودرزی مدیرگروه اقتصاد کشاورزی دانشگاه، استاد راهنما قاسم نوروزی، مشاور رساله یاسر فیض‌آبادی‌، داور داخلی مصطفی گودرزی و رضا رستیمان، داور خارجی فاطمه شفیعی و حسن‌ نصراللهی در محل سالن دفاع دانشگاه آزاد اسلامی واحد قائم‌شهر‌ برگزار شد.

بشارتده در تشریح چکیده پایان‌نامه دکتری خود با عنوان «ارزیابی اقتصاد زیست محیطی تولید مرکبات در مازندران» به خبرنگار خبرگزاری آنا گفت: توجه به محیط‌زیست یکی از مؤلفه‌های اصلی در سیاست‌های کلان جهانی بوده، به همین دلیل مهم‌ترین عامل و پیش‌نیاز بسیاری از فعالیت‌ها، سازگاری با محیط‌زیست است.

وی اضافه کرد: در این راستا این پژوهش با هدف ارزیابی کارایی اقتصادی-زیست‌محیطی تولید مرکبات در استان مازندران انجام و اطلاعات اولیه از طریق مصاحبه حضوری با ۳۰۵ باغدار پرتقال و ۷۹ باغدار  نارنگی در سال زراعی ۹۷-۹۶ جمع‌آوری شد.

دانش‌آموخته دکتری تخصصی  رشته اقتصاد کشاورزی دانشگاه آزاد اسلامی واحد قائم‌شهر عنوان کرد: شاخص کارایی اقتصادی-زیست‌محیطی از تقسیم شاخص ستانده اقتصادی بر شاخص اثرات زیست‌محیطی محاسبه و مدل‌سازی بین مقدار انتشار گازهای گلخانه‌ای، عملکرد، هزینه نهاده‌ها و درآمد با استفاده از روش رگرسیون خطی چندگانه برقرار شد.

بشارتده یادآور شد: مجموع انتشار گازهای گلخانه‌ای در تولید مرکبات kgCO۲eq ۸۲/۴۶۳۰ به دست آمد که میزان انتشار در تولید نارنگی بیشتر از تولید پرتقال بود.

وی متذکر شد: نهاده سوخت با kgCO۲eq ۹۳/۲۴۴۰ و ۷۱/۵۲ درصد بیشترین میزان انتشار را در بین نهاده‌های مصرفی داشت که میزان انتشار در تولید نارنگی بیش از تولید پرتقال بود به‌طوری‌که کل هزینه‌های تولید و ارزش ناخالص تولید به‌ترتیب ۱۷۲۹۱۳۴۶ و ۵۳۷۸۳۸۰۶ تومان در هکتار به‌ دست آمد.

دانش‌آموخته دکتری تخصصی رشته اقتصاد کشاورزی دانشگاه آزاد اسلامی واحد قائم‌شهر تبیین کرد: هزینه نهاده نیروی انسانی با ۳۹/۳۳ درصد بیشترین مقدار بود که سهم این نهاده در تولید نارنگی با ۷۶/۳۴ درصد بیشتر از پرتقال با ۰۱/۳۳ درصد است.

بشارتده توضیح داد: مقدار درآمد خالص نیز در تولید مرکبات ۳۶ میلیون و ۴۹۲ هزار و ۴۶۰ تومان در هکتار و میانگین نسبت سود به هزینه ۱۱/۳ به‌دست آمد که مقدار هر دو شاخص در تولید نارنگی بیشتر از پرتقال بوده که نشان‌دهنده سودآوری بیشتر تولید نارنگی نسبت به پرتقال است.

وی تأکید کرد: ارزش شاخص کارایی اقتصادی-زیست‌محیطی در تولید مرکبات ۳۵/۷۸۸۲ تومان به ازای هر کیلوگرم معادل دی‌اکسیدکربن انتشار یافته به‌دست آمد که مقدار این شاخص در تولید نارنگی بیشتر است.

دانش‌آموخته دکتری تخصصی رشته اقتصاد کشاورزی دانشگاه آزاد اسلامی واحد قائم‌شهر افزود: در بررسی مدلسازی مقدار انتشار گازهای گلخانه‌ای و عملکرد، بهترین مدل در تولید هر دو محصول پرتقال و نارنگی، مدل درجه دوم به‌دست آمد که در تولید پرتقال فاکتور نهاده ماشین‌ها با ۳/۱۸ درصد و در تولید نارنگی فاکتور نهاده ماشین‌ها با ۶/۱۹ درصد بیشترین مشارکت را در مدل داشتند.

بشارتده  خاطرنشان کرد: در بررسی مدلسازی هزینه نهاده‌ها و درآمد، بهترین مدل در تولید هر دو محصول، مدل ۲FI (اثرات متقابل) بود که در تولید پرتقال فاکتور هزینه ماشین‌ها با ۳/۱۶ درصد و در تولید نارنگی فاکتور نهاده کود شیمیایی با ۵/۱۵ درصد بیشترین مشارکت را در مدل داشتند.